niedziela, 2 stycznia 2011

Związek Szlachty Polskiej w Bydgoszczy 3 2008

KRONIKA



Waplewo Wielkie - VI Spotkanie Reprezentantów Regionalnych, przedstawicieli Zarządów Oddziałów i Zarządu Głównego ZSzP
Z Komunikatu Prezesa ZG ZSzP. W dniach - 9-11 maja 2008 w pałacu hrabiów Sierakowskich w Waplewie Wielkim koło Malborka odbyło się VI Spotkanie Reprezentantów Regionalnych, przedstawicieli Zarządów Oddziałów i Zarządu Głównego. W spotkaniu wzięli udział:Pani Dagna E. Czarnecka - Skarbnik Związku,Pani Izabela Michalska - Prezes Oddziału Związku w Chełmie, Pani Justyna Preyss - Prezes Oddziału Związku w Sopocie,Pani Norberta Tendera-Mocarska - Prezes Oddziału Związku w Krakowie, Pan Andrzej Bogucki - Przewodniczący Komisji Rewizyjnej, Reprezentant Regionalny Związku w Bydgoszczy, Pan Andrzej Chądzyński - Sekretarz Oddziału Związku w Sopocie, Pan Tomasz Cisewski - Reprezentant Regionalny Związku w Chojnicach, Członek Zarządu Związku w Sopocie,Pan Bogdan Ciundziewicki - Prezes Oddziału Związku w Gdańsku, Pan Marcin W. Forkiewicz - Sekretarz Związku, Pan Witold Forkiewicz - Członek Zarządu Głównego,Pan Henryk hr. Grocholski - Prezes Oddziału Związku w Warszawie, Pan Zenon Ilcewicz - Sekretarz Oddziału Związku w Warszawie, Pan Zbigniew von Janowski - Reprezentant Regionalny Związku w Niemczech, Konsultant Genealogiczny Związku, Pan Łukasz Lubicz-Łapiński - Prezes Oddziału Związku w Białymstoku, Konsultant Genealogiczny Związku, Pan Waldemar Malinowski - Członek Zarządu Głównego, Pan Sławomir Nieciecki - Reprezentant Regionalny Związku w Olsztynie, Pan Andrzej Pietrzkiewicz - Sekretarz Oddziału Związku w Gdańsku, Pan Adam A. Pszczółkowski - Reprezentant Regionalny Związku w Ciechanowie, Członek Zarządu Oddziału Związku w Warszawie, Pan Maciej Saryusz-Romiszewski - Skarbnik Oddziału Związku w Krakowie, Pan Jan Szulborski - Reprezentant Regionalny Związku w Ostrowi Mazowieckiej, Pan Andrzej Teleżyński  - Skarbnik Oddziału Związku w Gdańsku, Pan Antoni Wiszowaty - Członek Zarządu Oddziału Związku w Białymstoku, Pan Marcin M. Wiszowaty - Prezes Związku, Pan Wojciech Wiszowaty - Skarbnik Oddziału Związku w Warszawie, Pan Peter von Wrycza - Reprezentant Regionalny Związku w Szwecji. Goście: Pan Ireneusz Dziewiałtowski-Gintowt - Członek Związku, Olsztyn, Pan Ryszard Lubicz-Woyciechowski - Oddział Związku we Wrocławiu, upoważniony przez Prezesa Oddziału do reprezentacji Oddziału, Pan Kazimierz Romanowski - Oddział Związku we Wrocławiu, upoważniony przez Prezesa Oddziału do reprezentacji Oddziału. Ponadto: Pani Barbara Thun - Członek Oddziału Związku w Gdańsku, Pan Andrzej Kopeć - Członek Oddziału Związku w Gdańsku, Pan Wiktor Chotkowski - Członek Oddziału Związku w Gdańsku. Omówiono propozycje zmian w statucie zgłoszone przez uczestników spotkania oraz zgłoszone do dyskusji kwestie dotyczące bieżącej działalności i planów Oddziałów. Pani Skarbnik Związku przedstawiła aktualny stan finansów i księgowości Związku oraz przekazała szczegółowe informacje na temat nowych kont bankowych każdego Oddziału Związku.Ustalono datę najbliższego Nadzwyczajnego Walnego Zebrania Delegatów Związku Szlachty Polskiej. Prezes Związku zarządził termin Walnego Zebrania na dzień 18 października 2008 (sobota). Walne zebranie odbędzie się w Warszawie. Odległy termin podyktowany jest okresem letnich urlopów i wakacji. Zebrani proponowali, aby Walne  Zebranie odbyło się najwcześniej w połowie października.Walne Zebranie zostaje zwołane w celu: 1) wyboru nowego Zarządu Głównego. 2) przegłosowania licznych zmian w statucie proponowanych przez wnioskodawców - członków Związku. Wkrótce Komisja Statutowa poinformuje Państwa o terminie i sposobach zgłaszania propozycji zmian do statutu, do czego prawo posiada każdy członek Związku, nie tylko delegat.Aktualny Prezes Zarządu Głównego podczas zebrania w Waplewie Wielkim podał się wraz z Zarządem Głównym do dymisji. Zgodnie ze statutem - Zarząd Główny pełni swoje obowiązki do czasu wyboru nowego Zarządu Głównego.Zarządy Oddziałów zorganizują w terminie określonym w statucie zebrania w celu wyborów delegatów na Walne Zebranie. Wybory dla członków niezrzeszonych zorganizuje Zarząd Główny również w terminie statutowym.Marcin Michał Wiszowaty Prezes Związku.

Woyniłłowicz
W Galerii Autorskiej przy ul. Pomorskiej w Bydgoszczy w dniu 18 czerwca 2008 r. otworzono wystawę pt. Cierń Kresowy, poświęconą Edwardowi Woyniłłowiczowi w 80. rocznicę śmierci.  Ekspozycję wykonali Państwo Gizela i Bohdan Chmielewscy, którzy dysponują znaczną ilością eksponatów i zdjęć po zmarłym patriocie z naszych Kresów Wschodnich. W uroczystości tej nie mogło oczywiście zabraknąć przynajmniej kilku zamieszkałych w Bydgoszczy przedstawicieli Związku Szlachty Polskiej. Edward Antoni Leonard Woyniłłowicz h. Syrokomla był synem Adama i Anny z Wańkowiczów. Rodzina jego posiadała w XIX w. rozległą majętność na Kresach koło Nieświeża i Mińska, na terenach obecnej Białorusi. Z pewnością kochał całym sercem swe rodzinne strony, chociaż już tu przyszła  na niego pierwsza próba – zmarły młodo jego dzieci: Szymon i Helena. Wtedy sfinansował budowę kościoła w Mińsku właśnie pod wezwaniem św. św. Szymona i Heleny. Po 1. wojnie światowej na skutek postanowień traktatu ryskiego wszystkie jego posiadłości znalazły się poza granicami Rzeczypospolitej. Skutkiem czego postanowił opuścić Kresy i, jak oznajmiał napis na jego bydgoskim nagrobku, jako „wygnaniec… na obce łany”, przyjechał do Bydgoszczy. Tu zmarł  właśnie 80 lat temu, 16 czerwca 1928 roku, po zaledwie 7 latach pobytu w naszym mieście. Dwa lata temu ciało jego ekshumowano i przewieziono do kościoła, który ongiś pobudował w Mińsku, a który obecnie jest katedrą i chlubną wizytówką tego miasta.

Druga tablica pamiątkowa w hołdzie Gen. Józefowi Hallerowi w Bydgoszczy 
Zgromadzenie Ducha Świętego ( www.duchacze.pl ), na czele z prowincjałem o.Andrzejem Wichowskim CSSp zorganizowało w dniu 19 czerwca 2008 r. w Kościele Rektorskim przy al.Jana Pawła II 117 w Bydgoszczy uroczystości poświęcone gen.Józefowi Hallerowi, odsłonięcia i poświęcenia w kościele pamiątkowej spiżowej tablicy oraz pamięci swoich misjonarzy, którzy przybyli z amerykańskiej prowincji Zgromadzenia, jako kapelani Armii Generała Józefa Hallera, która walczyła o Niepodległość Rzeczypospolitej, m.in w przejmowania Pomorza i zaślubin Polski z Morzem w Pucku 10 lutego 1920 r. oraz w wojnie polsko - bolszewickiej. Armię tą tworzyli Polacy w USA m.in. Sokoli Polscy w USA oraz Polacy we Francji oraz jeńcy Polacy z armii pruskiej. Jednym z misjonarzy był o Zygmunt Rydlewski (1868 -- 1941) misjonarz Zgromadzenia Ducha Świętego pod opieką Niepokolanego Serca Maryi - CSSp, kapelan Błękitnej Armii Gen. Józefa Hallera, dyrektor Domu św. Józefa dla synów obrońców Ojczyzny im. Gen. Józefa Hallera w Bydgoszczy, był jednym z pierwszych Duchaczy w Bydgoszczy, superior Domu zakonnego w Puszczykówku.Jego zacną i patriotyczną postać warto bardziej upowszechnić wśród Polaków ( zob. Biogram w Bydgoskim Słowniku Biograficznym t.5,Bydgoszcz 1998, s.104 - 105). Warto dodać, że w Bydgoszczy współpracował z wybitnym hallerczykiem i sokołem Wojciechem Albrychtem (zob. BSB, t.2.). Na uroczystą Mszę Św, 19 czerwca 2008 r. , która była celebrowana przez Księdza Biskupa Jana Tyrawę, w kościele p.w. Ducha Świętego przybyli zaproszeni goście. Księża ojcowie misjonarze ze Zgromadzenia, Prezydent Bydgoszczy Konstanty Dombrowicz oraz środowiska hallerowskie i patriotyczne z Bydgoszczy. Pomorski Okręg Wojskowy reprezentował płk. Jarosz, wraz z pocztem sztandarowym Wojska Polskiego, Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół" II Bydgoszcz - Fordon im.gen.Józefa Hallera ze sztandarem, Andrzej Bogucki - prezes gniazda i prezes honorowy Związku Towarzystw Gimnastycznych "Sokół" w Polsce oraz chorąży sztandaru Roman  Krężel, Hanna Rogowska -- prezes Towarzystwa Pamięci Generała Hallera i Hallerczyków, Gimnazjum 3 im. gen. Józefa Hallera w Bydgoszczy wraz z uczniowskim pocztem sztandarowym reprezentowali nauczyciele Elżbieta Jaroch i Grzegorz Kosiło. Przybył też przedstawiciel Związku Szlachty Polskiej z Bydgoszczy. Zasługi gen. Józefa Hallera dla Ojczyzny podkreślił w swej homilii Biskup Ksiądz Jan Tyrawa. Został też wygłoszony odczyt biograficzny. Podniosłym momentem było odsłonięcie i poświęcenie pamiątkowej tablicy przez Biskupa Księdza Jana Tyrawę. Po uroczystościach w refektarzu odbył się wspólny obiad zakonników i gości. Na zakończenie warto dodać, że w Bydgoszczy jest to już druga pamiątkowa tablica poświęcona gen. Józefowi Hallerowi. Pierwszą odsłonięto i poświęcono na budynku sokolni w Bydgoszczy, przy ul. Toruńskiej 30 w 2000 roku podczas "IX.Zlotu Sokolstwa Polskiego -Bydgoszcz 2000" w dniu 3-4.06.2000 r., w 40 rocznicę śmierci Generała. Generał Józef Haller (ur.13.08.1873 - zm. 4.06.1960 w Londynie. W 1993 r. Jego trumna z prochami została sprowadzona i umieszczona w specjalnym sarkofagu w Kościele Św. Agnieszki w Krakowie). Generał Józef Haller był bardzo blisko związany z sokolstwem polskim. W 1912 roku był komendantem Polowych Drużyn Sokolich. Z inicjatywy sokolstwa polskiego był jednym z twórców ruchu skautowego i harcerskiego. W okresie międzywojennym współpracował z Towarzystwami Gimnastycznymi "Sokół", których bywał częstym gościem. W 1936 r. z okazji 50 lecia sokolstwa bydgoskiego przybył do Bydgoszczy na uroczystości.(alb).

Pałace i dwory w Kujawsko – Pomorskiem
S A M O S T R Z E L
Jadąc z Bydgoszczy w kierunku Piły, za Nakłem a przed miejscowością Sadki należy skręcić w lewo i po kilku kilometrach dojeżdżamy do pięknej, zadrzewionej miejscowości Samostrzel. Można tam tez dotrzeć koleją.We wspaniałym starym parku z XVIII w. z licznymi okazami drzew europejskich i egzotycznych znajduje się okazały ongiś, a obecnie niestety opuszczony i zaniedbany, pałac z końca wieku XVII. Początkowo pobudowany z inicjatywy Piotra Bnińskiego jako barokowy, następnie dwukrotnie przebudowany w XIX w. na klasycystyczny i neoklasycystyczny.Wieś  Samostrzel znana już była w wieku XIII, początkowo jako dobra kościelne, która w wieku XVI przeszła do rąk szlacheckich, kolejno: Orzelskich, Grudzińskich, Korzbok – Łąckich i w  okresie od 1698 do 1939 Bnińskich.
 Niestety, po roku 1945 pałace i dwory, które wpadły w nieodpowiedzialne  posiadanie  PGR-ów lub innych instytucji PRL-u, niemal wszystkie stały się ruinami lub przynajmniej uległy znacznej dewastacji. Także wyposażenie wnętrz zostało rozgrabione albo barbarzyńsko zniszczone.Pałac w Samostrzelu w ostatnich latach został częściowo wyremontowany, przynajmniej w zakresie zapobiegającym dalszej dewastacji. Przed kilkoma laty wydawało się nawet, że jest nadzieja na jego całkowity powrót do świetności, bowiem zainteresowało się nim NATO, która planowała urządzić tam miejsce rekreacyjne dla swych oficerów, kształcących się w swym ośrodku w Bydgoszczy i dla ich rodzi. Stało się jednak inaczej, projekt upadł.
Jeśli ktoś chciałby zwiedzić pałac i park, warto wiedzieć, że obiekt jest ogrodzony i zamknięty. Opiekuje się nim honorowo, mieszkający obok emerytowany dyrektor byłej średniej szkoły rolniczej, pan mgr Tadeusz Przyborowski. Prócz pałacu. pielęgnuje on również szlacheckie tradycje swego Rodu, którego stary haftowany herb Sulima wisi w jego mieszkaniu na honorowym miejscu. Czy jednak mimo zaangażowania Pana Przyborowskiego, ze względu na jego wiek i możliwości, uratuje to ten wspaniały zabytek polskiego gniazda szlacheckiego na tych ziemiach? Miejmy nadzieję, że w końcu znajdzie się właściwy użytkownik tego pięknego obiektu.Informacje historyczne na podstawie książki Krystyny Paruckiej i Ewy Raczyńskiej – Mąkowskiej z Katalogu zabytków województwa bydgoskiego.(Oprac. R.K.).
.